Sidebar
Verwerken van bagger
De vrijgekomen baggerspecie kan verwerkt worden tot een nuttig toe te passen product. Vaak moet de bagger eerst een bewerking ondergaan voordat er sprake is van toepasbare grond of een toepasbaar product. Er bestaat een grote verscheidenheid aan biologische, fysische of chemische verwerkingstechnieken, zoals:
Ontwateren, rijpen in depots
De natte bagger wordt in een (tijdelijk) depot uitgespreid in lagen van een halve tot een meter hoog. Door drainage kan de bagger ontwateren. Van ‘natuurlijke’ ontwatering wordt gesproken, wanneer het proces na de ontwatering wordt gestopt. Vooral zandrijke bagger kan op deze manier in korte tijd in volume afnemen. Andere typen bagger kunnen na de ontwatering verder rijpen onder onder invloed van fysische en chemische processen. Deze techniek is geschikt voor matig verontreinigde specie. Door rijpen verandert de structuur. Met weinig bewerkingen worden organische stoffen afgebroken, met als resultaat grond die weer gebruikt kan worden.
Zandscheiding
Bij zandscheiding worden de relatief licht verontreinigde zanddeeltjes in de bagger gescheiden van de relatief zwaar verontreinigde slibdeeltjes. Het resultaat is een herbruikbare zandfractie en een verontreinigde slibfractie. De verontreinigde slibfractie kan worden nabehandeld of worden gestort. Deze techniek is geschikt voor zandrijke bagger. Voor bagger die voor meer dan 60% uit zand bestaat is zandscheiding verplicht.
Landfarming
Landfarming is een techniek waarbij de bagger op het land wordt gebracht en wordt ontwaterd en gerijpt. De techniek is alleen geschikt voor eenvoudig afbreekbare stoffen zoals PAK's en olie. Door landfarming worden geen metalen verwijderd. Door ploegen en frezen komt er voldoende zuurstof in de bodem om biologische afbraak van organische stoffen te stimuleren. De afbraak kan worden gestimuleerd door optimale omstandigheden te scheppen voor de aanwezige bacteriën. Bijvoorbeeld door koolzaad te verbouwen op de laag bagger.
Uit onderzoek is gebleken dat de afbraak in alle bagger volgens hetzelfde patroon verloopt: een snelle fase (ca. 2 jaar), gevolgd door een trage fase. Er zijn technieken ontwikkeld, waarmee vooraf ingeschat kan worden welk verwijderingsrendement gehaald kan worden. Duidelijk is ook dat het mogelijk is om, met uitzondering van extreem verontreinigde bagger, binnen drie tot vijf jaar een kwaliteit te bereiken die voldoet aan de criteria van het Bouwstoffenbesluit, zodat de bagger na die periode elders toegepast kan worden.
Koude immobilisatie
Bij koude immobilisatie worden bindmiddelen toegevoegd aan gerijpte bagger. Door chemische bindingen met de gerijpte bagger wordt de stabiliteit verhoogd. De verontreinigingen worden niet verwijderd, maar geïmmobiliseerd en in een slecht waterdoorlatende matrix ingekapseld.
Momenteel wordt deze techniek nog niet op grote schaal in Nederland toegepast omdat de verontreinigingen toch in de bagger aanwezig blijven. Volgens het Bouwstoffenbesluit moet het product getoetst worden aan samenstellingseisen of uitloognormen. Voor organische stoffen bestaan echter nog geen uitloognormen.
Thermische immobilisatie
Bij thermische immobilisatie vindt verbranding van de organische verontreinigingen plaats. De anorganische verontreinigingen worden zowel chemisch (binding aan slib en zand) als fysisch (kleiner oppervlak) vastgelegd. De thermische immobilisatietechnieken zijn onder te verdelen in twee groepen: sinter- en smeltmethoden. Bij sintering wordt het materiaal verhit tot circa 1100°C. Bij deze temperatuur treedt gedeeltelijke versmelting van het materiaal op, waarbij een granulair materiaal ontstaat. Het product is een kunstgrind. Volledige versmelting van het materiaal treedt op bij temperaturen van 1300-1500°C. Afhankelijk van de snelheid van afkoeling ontstaat een glasachting (amorf) materiaal (bij snel afkoelen) of een op basalt lijkend materiaal (bij langzaam afkoelen).
De techniek kan in principe worden toegepast op alle typen gerijpte bagger en alle soorten verontreinigingen. Het zandgehalte mag echter niet te hoog zijn: alleen bij zeer slibrijke specie is zandscheiding niet nodig. Daarnaast moet als voorbewerking het grof vuil worden verwijderd. Thermische immobilisatie is in Nederland niet van de grond gekomen omdat de kosten te hoog zijn.
