Rijnland neemt grondwatertaken over

Met ingang van 22 december 2009 is de Waterwet in werking getreden. Als gevolg daarvan verandert een aantal taken en bevoegdheden van Rijnland en andere overheidsinstanties op het gebied van (grond-)waterbeheer.

Rijnland wordt in de Waterwet aangewezen als operationeel beheerder voor het oppervlaktewatersysteem en grondwatersysteem. Vanaf 22 december kan een vergunning voor een onttrekking of infiltratie van grondwater bij Rijnland worden aangevraagd. Tegelijkertijd wordt Rijnland ook toezichthouder op reeds verleende vergunningen en meldingen.

• Wat is grondwater?
• Wat is de rol van Rijnland?
• Onttrekken van grondwater
• Kan ik met een melding volstaan?
• Wanneer heb ik een vergunning nodig?
• Hoe vraag ik een vergunning aan?
• Na uw melding / vergunningaanvraag
• Wat doet de provincie?
• Wat doet de gemeente?

Wat is grondwater?

Het water onder het grondoppervlak is grondwater. Dit water is niet zichtbaar. Door een te hoge of te lage grondwaterstand kunt u er wel last van hebben. Denk aan water in kruipruimtes of kelders, optrekkend vocht in de muren of een drassige tuin.

Als u overlast heeft van grondwater zijn er veel oorzaken mogelijk. Afhankelijk van de oorzaak kunt u terecht bij de gemeente, de provincie of het waterschap. Wie waarvoor verantwoordelijk is, is in grote lijnen wettelijk geregeld.

Wat is de rol van Rijnland?

Rijnland is naast beheerder van het watersysteem, dus het oppervlaktewater (sloten en kanalen), ook beheerder van het grondwater. Daarnaast is Rijnland met de provincies Zuid-Holland en Noord-Holland, verantwoordelijk voor de verschillende grondwateronttrekkingen.

Onttrekken van grondwater

Als u grondwater wilt onttrekken binnen het werkgebied van Rijnland moet u dit melden bij Rijnland (in enkele gevallen bij de provincie, zie tabel 1). Meestal kunt u met een melding volstaan, maar soms is een vergunning nodig (zie tabel 2). Rijnland verstrekt deze vergunning en houdt toezicht op de naleving ervan.

De basis voor de eisen en voorschriften die Rijnland stelt aan grondwateronttrekkingen zijn de Keur en beleidsregels. Hierin is aangegeven bij welke grenzen sprake is van een plicht tot vergunning of melding. Een aantal soorten grondwatergebruik wordt als ‘niet vergunbaar’ beoordeeld. Dit zijn met name:

• “eeuwigdurende” onttrekkingen voor kelders of civieltechnische werken (polderprincipe), tenzij wordt aangetoond dat sprake is van zeer grote kosteneffectiviteit, garanties over duurzaamheid en een kleine hoeveelheid onttrokken water (< 2 m3/uur);
• onttrekkingen voor laagwaardige toepassing zoals koel- of proceswater tenzij alternatieven duidelijk minder kosteneffectief of duurzaam zijn.

Kan ik met een melding volstaan?

(vul voor een melding het Algemeen aanvraagformulier (Word document) en het supplement S15 Formulier Melding Grondwateronttrekking (Word document) in)

Bij eenonttrekking die wordt verricht in een Provinciaal Milieu Verordeninggebied (PMV-gebied) of met hun effect daarin reiken is altijd een vergunning nodig!
(rekent u op een proceduretijd van 26 weken)

• Een onttrekking van grondwater van minder als 1m³ per uur behoeft geen vergunning en hoeft niet te worden gemeld;
• Een onttrekking van grondwater van meer als 1m³ per uur maar minder als 10 m³ per uur en/of tot maximaal 12.000 m³ per jaar behoeft geen vergunning maar moet worden gemeld. Op deze melding zijn geen algemene regels en aanvullende voorschriften van toepassing;
• Een onttrekking van grondwater van meer als 10 m³ per uur en tot  maximaal 12.000 m³ /jaar behoeft geen vergunning maar moet worden gemeld. Op deze melding zijn de algemene regels en eventueel aanvullende voorschriften van toepassing. 
• Wat gebeurt er na uw melding?

Wanneer heb ik een vergunning nodig?

Tabel 1 geeft een overzicht van de onttrekkingen die bij Rijnland gemeld moeten worden of waarvoor u een vergunning nodig heeft. Ook geeft deze tabel aan of u bij de provincie of Rijnland moet zijn. Bijvoorbeeld bij onttrekkingen voor agrarische doeleinden of voor industriële toepassingen (minder dan 150.000 kubieke meter per jaar). Tabel 2 geeft aan waar u een vergunning voor moet aanvragen.

Hoe vraag ik een vergunning aan?

Een vergunning aanvragen kan bij het waterschap. Een vergunning kan desgewenst ook bij de gemeente, bij de provincie en Rijkswaterstaat worden aangevraagd. Deze organisaties hebben de plicht om de aanvraag naar de juiste instantie door te verwijzen. Mocht er voor een aanvraag meerdere vergunningen nodig zijn van verschillende bevoegde waterinstanties, dan wordt de aanvraag automatisch gecoördineerd en gelijktijdig afgehandeld.

In de nabije toekomst wordt een landelijk digitaal loket geopend zodat er een vergunning via internet kan worden aangevraagd.

Aanvragen vergunning bij het hoogheemraadschap van Rijnland kan via afdeling Plantoetsing & Vergunningverlening, telefoonnummer 071-3063063.  of via het aanvraagformulier. Vul het formulier in, print het uit en stuur het op naar Rijnland, afdeling Plantoetsing & Vergunningverlening, postbus 156, 2300 AD in Leiden.

Aanvraagformulier vergunningen (pag. 1 t/m 10 en pag. 21 en 22 zijn de relevante pagina's)

Na uw melding / vergunningaanvraag

Na uw melding / vergunningaanvraag, kan het zijn dat u dient te voldoen aan een meldings-, meet- en rapportageplicht. Wij willen dan van u weten:

• Datum start- en beëindigingsmelding van de onttrekking;
• Datum start- en beëindigingsmelding van de lozing (indien de lozing van het onttrokken grondwater plaatsvindt op oppervlaktewater);
• Peilbuisgegevens, debietmeterstanden onttrokken grondwater, debietmeterstanden geloosde grondwater in oppervlaktewater, analyseresultaten geloosde (gezuiverde) grondwater in oppervlaktewater, deformatiemetingen en jaaropgaven van het debiet van de onttrokken hoeveelheden grondwater. 

Rijnland stelt u op de hoogte van de gegevens die u dient door te geven. U kunt de gegevens digitaal versturen naar Rijnland via grondwater@rijnland.net. Let op: dit e-mailadres kunt u alleen gebruiken om de hierboven genoemde gegevens door te geven, niet om een melding te maken of een vergunning aan te vragen

Wat doet de provincie?

De provincie blijft aanspreekpunt voor de grotere of specifiekere grondwateronttrekkingen. Dit zijn:

• grondwateronttrekkingen met bijbehorende infiltraties voor drinkwater;
• onttrekkingen van meer dan 150.000 kubieke meter per jaar door industriële bedrijven;
• onttrekkingen ten behoeve van bodemenergiesystemen: het onttrekken en infiltreren van koud en warm grondwater (bijvoorbeeld voor kantoorverwarming).

Wat doet de gemeente?

Ook de gemeenten hebben een grondwatertaak. De gemeente draagt zorg voor het creëren van een grondwaterstand die de toebedeelde functie van een gebied niet belemmert. Tevens is de gemeente het eerste aanspreekpunt voor de burger om klachten, vragen en opmerkingen te behandelen bij grondwateroverlast.