Sidebar
Waterkwantiteitsbeheer
Vier boezemgemalen en driehonderd poldergemalen
Gemalen zorgen ervoor dat wij droge voeten hebben en houden. Wanneer er binnen Rijnland te veel water is, bijvoorbeeld bij hevige regenval, zal het waterpeil stijgen. Bij te hoge waterstanden wordt het overtollige water uit de polders via poldergemalen naar de boezem gepompt.
Vanuit de polders, de lager gelegen delen in ons gebied, wordt het overtollige water uitgemalen naar de boezem. Deze boezem, die bestaat uit de grote meren, plassen en kanalen wordt op peil gehouden door grote boezemgemalen die het overtollige water afvoeren. In het noorden van Rijnland, bij Spaarndam en Halfweg wordt het water afgevoerd naar het Noordzeekanaal, bij Gouda naar de Hollandsche IJssel en in Katwijk naar de Noordzee. Wanneer er een watertekort dreigt te ontstaan, kan Rijnland bij Gouda water inlaten.
Belang van een goed peil
Een goede handhaving van het waterpeil is van essentieel belang voor alle belangen binnen het beheersgebied van Rijnland. Landbouw, tuinbouw, scheepvaart, industrie, recreatie, natuur en milieu zijn ieder op zich sectoren, waarvoor een goed peilbeheer van essentieel belang is. Het peil is vastgelegd in een peilbesluit.
Te hoge waterstanden
Bij een te hoge waterstand ontstaat wateroverlast. Dit kan leiden tot water in kelders en kruipruimten of onderlopende tuinen. Stijgt het water in sloten en kanalen verder kan snel een gevoel van onveiligheid ontstaan. Dit is een situatie die te allen tijde voorkomen moet worden.
Bij een nog hoger oplopende boezemstand kan zelfs het maalpeil bereikt kan worden. Dit is het waterpeil op de boezem, waarbij poldergemalen niet langer meer water mogen uitslaan op de boezem. Door het moeten stopzetten van de poldergemalen kan in de polders ernstige wateroverlast ontstaan. Het is dan ook een situatie die voorkomen moet worden.
Te hoge waterstanden kunnen tot wateroverlast leiden
Voor natuur is een goede watervoorziening, vooral in droge perioden van groot belang
Te lage waterstanden
In de zomer ontstaat er door de verdamping een neerslagtekort. Bij lage waterstanden bestaat het gevaar op verdroging van de grond. Dit moet voor veengronden te allen tijde worden voorkomen. Ook is er het gevaar voor verdroging van de gewassen, met ernstige gewasschade als gevolg. Ook kunnen bij lage waterstanden houten funderingen droogvallen met alle gevolgen van dien. De stabiliteit van boezemkades kan bij lage waterstanden ook in het geding komen, terwijl het mogelijk is dat schepen aan de grond lopen. Deze bovengenoemde problemen gelden zowel voor de boezem als grotendeels ook voor de polders, die in droge perioden niet of onvoldoende water kunnen aanvoeren.
Gemalen
Rijnland gebruikt gemalen om het water op peil te houden in de polders en in het boezemstelsel. In het boezemstelsel wordt het peil 's zomers op 59 centimeter onder NAP gehouden, in de winter is dit 62 centimeter onder NAP. Voor het handhaven van het waterpeil kan Rijnland de volgende boezemgemalen inzetten.
In de vele polders geldt voor ieder polder een eigen peilbesluit. Een peilbesluit is een besluit van Rijnland waarbij het oppervlaktewaterpeil voor een begrensd gebied wordt vastgelegd. Rijnland heeft de inspanningsverplichting om dit peil te handhaven. Elders op de site valt meer te lezen over peilbesluiten.
gemaal Katwijk gemaal Spaarndam
Links
Meer achtergrondinformatie over gemalen, waterstanden en dergelijke valt te lezen bij de volgende onderwerpen:
