Vermindering aanvoer extra zoetwater

20 september 2018 - Sinds 24 juli krijgt West-Nederland extra zoetwater via de Kleinschalige Water Aanvoer (KWA). Deze maatregel, genomen om de droogte het hoofd te bieden, blijft van kracht want de droogte is nog niet voorbij. West-Nederland kan inmiddels wel met minder extra water toe. De wateraanvoer via gemaal de Aanvoerder in Utrecht blijft in werking. Twee andere routes worden, afhankelijk van de situatie, deels of geheel stopgezet.

Door de aanhoudende droogte in combinatie met een lage Rijnafvoer, dreigde het water in West-Nederland te verzilten. De land- en tuinbouw en kwetsbare natuurgebieden zijn afhankelijk van voldoende zoetwater. Ook is water nodig voor stabiele kades en het voorkomen van bodemdaling. Om boezem en polders te voorzien van voldoende zoetwater is op 24 juli de Kleinschalige Wateraanvoer (KWA) in werking gesteld. 

KWA aanvoerroutes

De KWA is een stelsel van stuwen, watergangen en gemalen dat in tijden van watertekort zoetwater aanvoert vanuit de Lek en het Amsterdam-Rijnkanaal; twee inlaatpunten waarop de zee geen invloed heeft. Deze aanvoer stroomt West-Nederland in via gemaal De Aanvoerder in Utrecht. Deze zomer was het zo extreem droog dat zelfs dit niet voldoende was. Daarom zijn twee extra aanvoerroutes ingezet: gemaal de Koekoek en het Noordergemaal. In totaal kon zo maximaal 14 kubieke meter water per seconde ingelaten worden. 

Een deel van de extra vraag blijft

Door dalende temperaturen en hevige neerslag begin september is de vraag naar extra zoetwater afgenomen. De aanvoer via gemaal de Koekoek en de extra aanvoer via het Noordergemaal kan verminderd dan wel stopgezet worden. Vanwege de lage Rijnafvoer stroomt er met ieder getij zilt water in de Hollandse IJssel, waardoor de reguliere inlaat bij Gouda nog niet ingezet kan worden. Daarom blijft de KWA via gemaal de Aanvoerder nodig. Per seconde stroomt hier circa zeven kubieke meter water West-Nederland binnen. 

Andere maatregelen

In verband met het inzetten van de aanvoerroutes van extra zoetwater blijven andere maatregelen vooralsnog van kracht. Voor de Grote Sluis in Spaarndam geldt een aangepast schutregime en de kering in de Leidse Vaart in Heemstede is gesloten. Beide maatregelen zijn er op gericht de indringing van zilt water te beperken. 

Extra aanvoer vaker nodig

Tot nu toe was er gemiddeld eens in de acht jaar behoefte aan extra zoetwater via de KWA. Door klimaatverandering en sociaaleconomische veranderingen neemt deze behoefte echter toe en zal de aanvoerroute vaker ingezet worden. Rijkswaterstaat regelt de verdeling van water over Nederland en stelt het water beschikbaar voor de KWA. De waterschappen De Stichtse Rijnlanden, Delfland, Rijnland en Schieland en de Krimpenerwaard realiseren samen de KWA.