Onderhoud natuurvriendelijke oever

Onderhoud van de natuurvriendelijke oever is nodig om te voorkomen dat de oever verlandt. Natuurvriendelijk onderhoud zorgt dat gewenste planten optimaal gaan groeien en ongewenste struiken en jonge bomen geen kans krijgen. De verstoring van de planten en de dieren die in de oever leven is zo klein mogelijk.

Onze richtlijnen voor natuurvriendelijk onderhoud:

Doe voldoende onderhoud, maar niet vaker dan nodig is. Doe geen onderhoud in de voortplantingsperioden voor vissen en amfibieën of de broedperiode voor vogels. Sla bij het onderhoud steeds delen van de oever over. Dan blijft er voldoende ruimte over voor de dieren die in de oever leven. Kies een natuurvriendelijke onderhoudsmethode. Daardoor sterven minder dieren en planten. En de planten worden niet volledig verwijderd.

Maaien en verwijderen van waterplanten

  • methode: gebruik een maaikorf.
  • Hoe vaak: 1 keer per jaar.
  • Wanneer: in september of oktober.

Spaar per onderhoudsbeurt ten minste 10% van de planten in het water. Dit doet u door de randen niet mee te maaien.

Maaien van de droge oever

  • methode: bij voorkeur maaien, niet klepelen.
  • Hoe vaak: eerste 2 jaar: 1 of 2 keer per jaar. Daarna: 1 keer per 2 jaar.
  • Wanneer: tussen half juli en half maart.

Spaar per onderhoudsbeurt 25% van de planten. Dit doet u door delen van de droge oever niet te maaien.

Baggeren van de waterbodem

  • methode: gebruik een baggerspuit of hydraulische stofzuiger.
  • Hoe vaak: ongeveer 1 keer per 8 jaar. Bij snellere verlanding de kanten eerder uitkrabben.
  • Wanneer: in september of oktober.

Spaar per onderhoudsbeurt als het mogelijk is tenminste 25% van de waterbodem. Dit doet u door de bagger aan de randen van de watergang niet te verwijderen.

Tijdstip, frequentie en methode van onderhoud worden onder meer bepaald door de aanwezige en gewenste vegetatie en diergroepen in de oever, de doelstellingen voor de oever, de oeverbreedte en inrichting, de grondsoort en het aangrenzend grondgebruik. Voor het onderhouden van natuurvriendelijke oevers geldt dat bij de keuze van onderhoudsmaatregelen rekening moet worden gehouden met de jaarcyclus van gewenste of juist ongewenste planten en dieren en het ontwikkelingsstadium van de natuur in de oever. De gekozen onderhoudsvorm (tijdstip, frequentie) zal een aantal jaren achtereen strikt toegepast moeten worden.

Natuurvriendelijk onderhoud helpt de planten en dieren in uw oever

Natuurvriendelijke oevers zijn belangrijk voor planten en dieren. De waterplanten en oeverplanten zijn een belangrijk leef-, broed-, paai- en rustgebied voor veel dieren. Bijvoorbeeld vissen, kleine zoogdieren, watervogels en insecten ( zoals libellen, vlinders en kevers en de larven daarvan). Onderhoud van de oever is nodig, maar het verstoort het planten- en dierenleven in het water en de oever:

  • Planten maaien tijdens de bloei betekent dat ze geen voedsel meer kunnen leveren voor insecten. Deze planten kunnen ook geen zaad produceren om de soort in stand te houden.
  • Maaien verstoort de leefomgeving van dieren die op de bodem wonen.
  • Bij baggeren komen de dieren die in de waterbodem leven op het droge en ze sterven. Dit geldt ook voor amfibieën die zich in het najaar voor hun winterrust in de bagger ingraven.
  • Als tijdens het baggeren veel slib opwervelt , dan wordt het water zuurstofloos. Dit heeft vissterfte tot gevolg.
  • Bij baggeren of maaien in het voortplantingsseizoen van waterdieren sterven ook veel eieren en larven die niet of weinig mobiel zijn.
  • Onderhoudswerkzaamheden in de voortplantingsperiode van water- en moerasvogels kan ervoor zorgen dat deze vogels minder vaak voorkomen.

Om een natuurvriendelijke oever goed te laten werken moet deze goed zijn ontworpen, aangelegd en ingericht. Onderhoud op een natuurvriendelijke manier is daarna heel belangrijk om tot de gewenste ecologische kwaliteit te komen.