Water en Bodem Sturend (WBS), deze term komt steeds vaker voorbij als we het hebben over gebiedsontwikkelingen. Maar hoe pas je het toe in de praktijk? Dat vroegen we dit keer aan Jiska van Leeuwen, adviseur leren en ontwikkelen en loopbaancoach bij Rijnland. Jiska vertelt ons over het leerprogramma over Water en Bodem Sturend dat dit jaar start voor medewerkers van Rijnland.
Waarom een leerprogramma over Water en Bodem Sturend?
“Water en Bodem Sturend vraagt niet alleen om kennis over het watersysteem, maar ook om een andere manier van werken. Als waterschap denken we vaak technisch en toetsen we aan het einde van een gebiedsontwikkeling. Voor een klimaatbestendige leefomgeving willen we juist eerder in het proces adviseren en meedenken over water en bodem. Dat betekent dat onze manier van werken verandert en dat andere vaardigheden belangrijker worden. Om medewerkers hierbij te ondersteunen, starten we dit jaar een leerprogramma.”
Welke vaardigheden zijn dan belangrijk?
“Eén van de belangrijkste vaardigheden is lef. Hiermee bedoelen we dat je kunt omgaan met onzekerheid. Wanneer we vroeg betrokken raken bij een gebiedsproces, zijn veel zaken nog onduidelijk. Dat zijn we niet gewend vanuit onze toetsende rol. Het is belangrijk dat medewerkers durven te adviseren ondanks die onzekerheden én zich vrij voelen om grenzen op te zoeken. Ik zeg vaak: zie het als een speeltuin, het is juist leuk om nieuwe dingen uit te proberen.
Verder is verandervermogen misschien wel dé vaardigheid voor de toekomst. De wereld om ons heen verandert constant en steeds sneller, en dat merken we bij alle werkzaamheden van ons waterschap. Een organisatie die continu leert, vormt de basis om hier goed mee om te gaan.”
En die vaardigheden leren Rijnlanders dus in het leerprogramma?
“Dat klopt. Het leerprogramma loopt in 2026 en 2027 en heeft verschillende onderdelen. Denk aan het ontwikkelen van basiskennis, bijvoorbeeld over de beleidscyclus rondom ruimtelijke ontwikkeling. We helpen medewerkers om Water en Bodem Sturend te vertalen in hun eigen werk én kijken met elkaar naar rolopvatting. Waarvoor sta je eigenlijk aan de lat? Het doel is dat in 2028 alle niveaus van de organisatie denken en doen in de geest van Water en Bodem Sturend.”
Welke leervormen zitten er in het leerprogramma?
“Afhankelijk van de doelgroep bieden we verschillende leervormen aan. Denk aan een e-learning, uitgebreide trainingen, lunchlezingen en een zelfscan. Die zelfscan helpt medewerkers om te zien waar ze nu staan en op welke competenties je nog kunt focussen. Daarbij gaat we altijd uit van ieders sterke punten. Je blijft tenslotte wie je bent, niet iedereen is hetzelfde.”
Voor wie is het leerprogramma?
“Het leerprogramma is voor medewerkers die werken aan ruimtelijke ontwikkeling, beleid en advies, vergunningverlening en plantoetsing. Daarnaast is er een apart spoor voor teamleiders. Zij spelen een belangrijke rol in het creëren van ruimte om te leren en te experimenteren. Als leidinggevende heb je veel invloed op hoe veilig mensen zich voelen om nieuwe stappen te zetten. Ik verwacht dat we net na de zomer medewerkers gaan uitnodigen voor deelname aan het programma.”
Wat wil je onze samenwerkingspartners meegeven?
“We weten nog niet precies wat de beste route is, die ontdekken we samen. Mijn oproep is om elkaar op te zoeken. Leer van collega’s die al verder zijn en durf vragen te stellen. Niet iedereen hoeft alles te kunnen. Door uit te gaan van ieders sterke punten en elkaar aan te vullen, krijgt Water en Bodem Sturend echt betekenis in de praktijk.”
Meer over Water en Bodem Sturend
