Kijk eens naar de (arbo)onveilige situatie van de schoonmaker in Halfweg! Dat is tegenwoordig gelukkig beter geregeld. In juli 1934 werd ’s nachts in Halfweg een protestleus op de schoorsteen van het stoomgemaal geschilderd. ‘Redt Ernst Thaelmann’ lazen de medewerkers van het stoomgemaal toen ze ’s ochtends op het werk verschenen.
Afbeelding: FOTO-800089: Graffiti van de Communistische Partij Holland (CPH) op de schoorsteen van het stoomgemaal Halfweg
De protest-graffiti van de Communistische Partij Holland (CPH) werd door het hoogheemraadschap van Rijnland niet op prijs gesteld. Derk van der Klip, de beheerder van het gemaal, stuurde meteen werknemer Jac Verhagen met een ladder de schoorsteen op om de graffiti te verwijderen. Hij maakte er met zijn platencamera bijgaande foto’s van en noteerde op de achterkant van de foto dat de schoorsteen weer protestvrij was op woensdag 6 juli om 12.00 uur.
Ernst Thälmann was één van de helden van het Socialisme. Hij was de leider van de Kommunistische Partei Deutschlands (KPD) tijdens de Weimarrepubliek. Nadat de nationaalsocialisten in januari 1933 definitief aan de macht kwamen, probeerde hij een algemene staking te organiseren om Hitler ten val te brengen. Deze poging mislukte. In februari van dat jaar organiseerde Thälmann een bijeenkomst waarin hij opriep om Hitler met geweld af te zetten. Daarop werd Thälmann op 3 maart in Berlijn gearresteerd door de Gestapo en opgesloten.
De Communistische Partij Holland (CPH) liet dat niet op zich zitten. Zij kalkten protestleuzen op verschillende fabrieksschoorstenen. In het voorjaar van 1933 maakten de kranten er melding van. De Winterswijkse gemeentepolitie, geholpen door de Duitse politie, stelde een onderzoek in.
Inspiratie voor de actie in Halfweg was wellicht een artikel in het internationale anti-fascistische en communistische jeugdblad -Red Front Pioneer Echo Vol. 1 no. 2 april 1934- waarin vrijspraak werd geëist voor Ernst Thaelmann (Engelse schrijfwijze van de naam Thälmann).
Het mocht niet baten. Na de machtsgreep door Adolf Hitler verdwenen de communisten als eersten in de concentratiekampen. Ernst Thälmann kwam in 1934 in Buchenwald terecht waar hij in 1944 stierf.
Afbeelding: FOTO-800088: Schoonmaken van de schoorsteen van het stoomgemaal Halfweg