Het Hoogheemraadschap van Rijnland werkt steeds meer circulair. Dat betekent onder andere: hergebruik van grondstoffen. Onder de vlag van project Meegroeidijk verkent Rijnland in samenwerking met twee andere waterschappen of baggerslib uit de sloot kan worden gebruikt voor het versterken van dijken. De sliblaag wordt in september aangebracht in de proefvakken op de dijk.
In het project Meegroeidijk ontwikkelen drie waterschappen kennis over de praktische uitvoerbaarheid van het aanbrengen van baggerslib voor het onderhouden en versterken van waterkeringen zoals dijken. Ook kijken zij naar de bijkomende effecten. Drie waterschappen - Noorderzijlvest, Brabantse Delta en Rijnland - voeren vergelijkbare werkzaamheden uit, elk met een eigen accent. De resultaten van de projecten worden verwerkt in een handboek over het toepassen van het principe Meegroeidijk.
Bagger op de dijk in Rijnland
De testlocatie van Rijnland ligt in de Uiteindsche- en Middelpolder in Ter Aar. Hier wordt nu een laag slib direct vanuit de sloot naast de dijk in proefvakken op de dijk aangebracht. Rijnland verkent of het aanbrengen van baggerslib op de dijk het gewenste effect heeft. Kan de dijk er daadwerkelijk mee worden opgehoogd? Blijft hij stabiel, en blijft de aangebrachte laag goed liggen?
Als het principe goed werkt, scheelt dit materiaal én vervoer van materiaal. Rijnland verkent ook of deze innovatieve manier van versterken uitdroging van waterkeringen kan voorkomen. Aanhoudende droogte komt steeds vaker voor en Rijnland zet zich in om de negatieve effecten hiervan op onze dijken tegen te gaan.
Meten en monitoren
Rijnland kijkt naar de ontwikkeling van de dikte van de aangebrachte laag slib, de ontwikkeling van de vegetatie, de vochthuishouding in de dijk en de hechting van de aangebrachte laag op de dijk. Hiervoor zijn verschillende typen sensoren in de dijk geplaatst. Daarnaast voert Rijnland dronemetingen uit.
De zwarte palen met witte kap op de achtergrond meten de zetting, het inklinken, van de dijk. Zo weten we in hoeverre het aangebrachte slib de dijk daadwerkelijk verhoogt. De rode buizen zijn peilbuizen waarmee de grondwaterstand wordt gemeten. De rode piketpaaltjes geven aan hoe hoog het slib komt in deze proefvakken.
Planning van het project
Het baggerslib wordt aangebracht in september 2026. Anderhalf jaar lang monitort Rijnland de effecten. Rijnland verwacht eind 2027 resultaat te hebben. Eind 2028 volgt een gezamenlijk rapport van de drie waterschappen. Als het resultaat positief is, dan wordt deze methode voor het onderhouden en versterken van dijken mogelijk breder toegepast binnen Rijnland.
“‘Rijnland heeft meer dan 1200 km aan dijken. We werken continu om deze op sterkte te houden, een belangrijk onderdeel van het werk van het waterschap. De ambitie van Rijnland om circulair te werken maakt het noodzakelijk om nieuwe manieren te onderzoeken voor het onderhouden en versterken van deze waterkeringen.’”
Samenwerking
Project Meegroeidijk is een samenwerking van drie waterschappen, waterschap Noorderzijlvest, waterschap Brabantse Delta en het Hoogheemraadschap van Rijnland. Bij elk waterschap vindt als onderdeel van het project een pilot plaats, die door het waterschap zelf wordt aangestuurd. De kennis uit de drie verschillende pilots wordt gebundeld en gebruikt om uitspraken te doen over of het gebruik van baggerslib toepasbaar is voor het onderhouden en versterken van dijken.
Het project wordt gefinancierd door het Europese Interreg NWE BONSAI-project, het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) en Stichting Toegepast Onderzoek Waterbeheer (STOWA). Eveneens brengt elk waterschap een eigen bijdrage in.
Project Meegroeidijk maakt onderdeel uit van:
- Het Kennis- en Innovatieportfolio van het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP);
- Het Europese Interreg NWE BONSAI-project, dat zich richt op het vergroten van de klimaatbestendigheid van waterkeringen en waterveiligheidssystemen. In dit project werken 17 partners uit 4 verschillende landen samen aan het ontwikkelen van kennis over hoe om te gaan met waterveiligheid in relatie tot klimaatontwikkeling. Project BONSAI wordt gesubsidieerd vanuit het programma Interreg NWE.