Om de nieuwe afvalwaterzuiveringsinstallatie (AWZI) Haarlem Waarderpolder te bouwen en uit te breiden moet Rijnland natuur weghalen dat op een andere plek gecompenseerd moet worden. Het eerste deel is in maart aangelegd en nu kijken we terug: hoe staat het ervoor met de natuurcompensatie die we hebben aangeplant.
Waarom natuurcompensatie?
Voor de uitbreiding en renovatie van de zuivering moeten er op het zuiveringsterrein bomen en struiken worden weggehaald dat momenteel leefgebied is van marterachtigen, zoals de bunzing en de wezel. De bunzing en de wezel vallen onder de bescherming van de Omgevingswet en daarom is Rijnland verplicht om het leefgebied dat verloren gaat te compenseren met nieuwe leefgebieden. Naast dat Rijnland leefgebied compenseert, wordt er ook een omgevingsvergunning voor het verstoren van het leefgebied van de marterachtige aangevraagd. Wanneer die vergunning verkregen is en het compensatie gebied goed is aangegroeid kunnen we starten met de bouw en uitbreiding van de zuivering.
Uitdagingen tijdens het proces
De aanleg van de natuurcompensatie verliep en verloopt met uitdagingen. Allereerst moest er gekeken worden naar een geschikte compensatie locatie. Omdat het hele zuiveringsterrein nodig is voor de renovatie en uitbreiding van de zuivering, viel het compenseren op het eigen terrein al snel af. Na verder onderzoek bleek de strook voor de zuivering, op terrein van de gemeente Haarlem, de meest geschikte locatie. Voorafgaand aan de werkzaamheden bleek dat daar heel veel kabels en leidingen in de grond liggen. Dit betekent dat we van alle betrokken partijen toestemming moeten krijgen en de eisen op moeten halen voordat we met de aanleg konden beginnen. Hieruit kwam onder andere naar boven dat we alleen niet diep wortelende struiken mochten aanplanten. Deze strook is eigendom van gemeente Haarlem en daarom hebben we ook met hen afgestemd over de inrichting van de strook. Daarnaast werken we samen met de hovenier die meedacht over de daadwerkelijke aanleg. Onze ecoloog hield nauw toezicht op de juiste inrichting van het gebied.
Van droogte naar groei
De aanleg startte half maart en duurde ongeveer een maand. Eind april deden we een eerste veldbezoek samen met de ecoloog om te zien hoe alles erbij stond. Hieruit bleek dat de marterkasten - speciale voorzieningen voor de marterachtigen - nog wat aandacht nodig hadden.
Toen sloeg het weer om. Van half april tot half mei was er een periode van extreme droogte en onze planten stonden net in de grond. Er viel nauwelijks regen, waardoor de hovenier extra moest sproeien om de nieuwe aanplant in leven te houden. En met succes!
Hoe staat het er nu bij?
Een paar maanden later kunnen we met tevredenheid terugkijken. De natuurcompensatie staat er goed bij, de planten hebben de droge periode overleefd en groeien goed door. De hovenier houdt scherp in de gaten wanneer er extra bewatering nodig is. Ook zijn de marterkasten op de juiste manier ingericht. Of de marterachtigen daadwerkelijk al gebruik maken van hun nieuwe leefgebied, weten we nog niet zeker. Het kan even duren voordat de dieren de nieuwe gebieden gebruiken.
Vooruitblik: er is meer natuurcompensatie in aantocht
Momenteel zijn we druk bezig met de voorbereidingen voor de aanleg van de volgende fase van de natuurcompensatie, die uiterlijk in oktober 2025 gerealiseerd moet zijn. De realisatie van het derde deel staat gepland voor eind 2026. Zo gaan we gefaseerd aan de slag om een nieuwe zuivering te bouwen, mét behoud van flora en fauna.
Over project AWZI Haarlem Waarderpolder
Tot 2031 werken we aan een nieuwe, duurzame zuivering in Haarlem Waarderpolder. Dit is nodig om te voldoen aan de nieuwe eisen voor de waterkwaliteit en de groei van het aantal inwoners en bedrijven in de regio.
